Son zamanlarda sosyal medyada yayılan videolar, dolaman mantarına olan ilgiyi artırdı. Bu görüntülerde, insanların kazma, kürek ve demir çubuklarla bozkır arazilerine yöneldiği görülüyor. Birçok kişi, bu gizemli mantarın neden bu kadar yüksek bir değere sahip olduğunu araştırmaya başladı. Bölge halkı ise artan bu ilgiyi şaşkınlıkla izliyor.
Dolaman mantarını özel kılan en önemli özellik, toprağın altında yetişiyor olması. Trüf mantarına benzeyen bu tür, bozkır ekosisteminin belirli koşullarında doğal olarak ortaya çıkıyor. Uzmanlar, mantarın özellikle bahar yağmurlarından sonra uygun sıcaklıkta geliştiğini belirtiyor. Aşırı sıcak veya soğuk havalar, mantarın oluşumunu olumsuz etkileyebiliyor. Toplama sezonunun oldukça kısa sürdüğü belirtiliyor; toplayıcılar, sezonun genellikle nisan ayının ikinci yarısında başladığını ve yaklaşık 40 gün içinde sona erdiğini ifade ediyor. Bu nedenle mantar avcıları için zaman büyük bir öneme sahip. Sezon kaçırıldığında, bir sonraki yılın gelmesini beklemek zorunda kalıyorlar.
Karaman’ın Mesudiye köyünden Polatlı’ya gelen bazı toplayıcılar, bu mantarı bulmak için kilometrelerce yol katettiklerini aktarıyor. Mantar avcıları, günün erken saatlerinden itibaren arazileri taramaya başlıyorlar ve bazen saatlerce boşuna zaman harcadıklarını söylüyorlar. Ancak doğru noktayı bulduklarında tüm yorgunluklarının karşılığını aldıklarını belirtiyorlar. Bir mantar toplayıcısı, gün sonunda yaklaşık 9-10 kilo dolaman mantarı toplayabildiğini ifade etti. Bazı kişiler, sezon boyunca elde ettikleri gelirle önemli kazançlar sağladıklarını aktarıyor. Bölge halkı arasında dolaşan hikayelere göre, bu mantardan elde edilen gelirle ev, araba ve arsa alanların olduğu konuşuluyor.
Dolaman mantarını bulmak sanıldığı kadar kolay değil. Deneyimli avcılar, bunun bir göz meselesi olduğunu vurguluyor. Toprağın yüzeyindeki küçük çatlaklar ve hafif kabarıklıklar, mantarın bulunduğuna dair en önemli ipuçları olarak gösteriliyor. Toplayıcılar, sivri uçlu demir çubuklarla toprağı kontrol ederek mantarı buluyorlar. Deneyimli bir avcı, kullandıkları yöntemi aktarırken, demir çubuğun toprağa bastırıldığında farklı bir his verdiğini ve nemli olan noktaların mantar bulma olasılığını artırdığını belirtti.
Dolaman mantarı sadece Türkiye’de değil, yurtdışında da büyük ilgi görüyor. Bölgedeki üreticiler ve toplayıcılar, ürünün özellikle Katar, Lübnan ve Suriye gibi ülkelere gönderildiğini ifade ediyor. Lüks tüketim pazarında da yoğun ilgi gören dolaman mantarının kilosunun 2 bin liraya kadar çıkması, talebi daha da cazip hale getiriyor. Ancak uzmanlar, dolaman mantarının doğadan bilinçsizce toplanmaması gerektiğini vurguluyor. Kontrolsüz toplama yöntemleri, gelecek sezonlar üzerinde olumsuz etkiler yaratabiliyor. Toprak yapısının zarar görmesi ve doğal döngünün bozulması durumunda mantarın veriminde düşüş yaşanabileceği belirtiliyor.
